Thứ Hai, 2 tháng 11, 2015

Kinh tế hồi phục nhưng vẫn còn nhiều bất cập, thử thách

Mặc dù ghi nhận về những thành quả đạt được trong điều hành của Chính phủ về kinh tế 5 năm qua, song các đại biểu Quốc hội cũng chỉ ra những vấn đề còn tồn đọng và phải xử lý như nợ xấu, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp...

Sáng 2/11, thảo luận tại hội trường về kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2015 và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2016, hầu hết các đại biểu đều ghi nhận về những thành quả đạt được trong điều hành của Chính phủ.
Đại biểu Trần Hoàng Ngân (TPHCM) cho hay, chỉ cách đây 5 năm, kinh tế vẫn còn đứng trước nhiều thách thức, kinh tế vĩ mô bất ổn, lạm phát tăng cao (trên 18%); nhập siêu trầm trọng (2006 đến 2010 nhập siêu bình quân 12,5 tỷ USD/năm).
Cán cân vãng lai thâm hụt ở mức báo động (bình quân âm 6,5%); tỷ giá biến động mạnh, USD, vàng gây rối thị trường ngoại tệ, thị trường chứng khoán giảm sút, thị trường bất động sản đóng băng.
Nợ xấu ngân hàng nghiêm trọng ảnh hưởng tới thanh khoản ngân hàng và đe dọa tới sự an toàn của hệ thống; đầu tư công tràn lan lãng phí, nợ đọng cơ bản ngày càng tăng cao…
Tuy nhiên, với những quyết sách kịp thời, Chính phủ đã điều hành nên kinh tế đạt được những kết quả khả quan với tăng trưởng năm sau cao hơn năm trước, lạm phát được kiềm chế mức thấp, nhập siêu thu hẹp đáng kể; thị trường ngoại hối ổn định…
Các đại biểu cũng đưa ra những góp ý về những tồn tại, yếu kém của nền kinh tế cần khắc phục.
Theo đại biểu Nguyễn Cao Sơn (Hòa Bình), thực tế vẫn còn tình trạng các đoàn thanh, kiểm tra còn chồng chéo gây áp lực cho các doanh nghiệp. Hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp vừa và nhỏ còn thấp. Điều này thể hiện, số lượng doanh nghiệp ngừng hoạt động, giải thể còn lớn, đến tháng 10 năm 2015 đã vượt 60.000 doanh nghiệp, tăng 29,1% so với cùng kỳ, như vậy mỗi ngày có khoảng 200 doanh nghiệp phải tạm ngừng hoạt động.
Thực tế đó, đòi hỏi Chính phủ phải có những giải pháp quyết liệt, mạnh mẽ hơn nữa nhằm cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn, phát triển trong bối cảnh hội nhập và cạnh tranh đang diễn ra ngày càng sâu rộng.
Ông Sơn cũng đề xuất, Chính phủ cần nghiên cứu giảm lãi suất tín dụng trung và dài hạn xuống dưới 7%/năm. Tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý cho việc xử lý nợ xấu để khơi thông dòng vốn.
Đại biểu Thân Văn Khoa (Bắc Giang) cho rằng, các cử tri vẫn băn khoăn về hiệu quả sử dụng vốn thể hiện qua hệ số ICOR cao. Nguyên nhân một phần do Việt Nam đang trong đầu tư cho hạ tầng cơ sở và xóa đói giảm nghèo, tuy nhiên, cũng phải nhìn nhận rằng, do quy hoạch còn hạn chế, thất thoát lãng phí còn xảy ra nhiều.
Trong khi đó, theo ông Khoa, những quy định về trách nhiệm vẫn chung chung, chưa quy định rõ trách nhiệm cụ thể như thế nào, chưa nêu ra được những cán bộ làm tốt thì được khen thưởng như thế nào, nếu làm không tốt, không hoàn thành thì sẽ phải chịu trách nhiệm đến đâu. Do đó, chế độ trách nhiệm cần phải được cụ thể hóa đến từng cá nhân, chức danh.
Đại biểu Khoa cũng đặt vấn đề về hoạt động xử lý nợ xấu tại các ngân hàng thương mại. Nợ xấu theo báo cáo đã giảm xuống còn 3,72% vào tháng 6/2015 từ mức 4,85% vào thời điểm tháng 12/2014, đến cuối tháng 9/2015 đã giảm xuống còn 2,9%.
“Như vậy, nếu vào những con số trên thì cứ tiến triển như vậy, nợ xấu sẽ không còn là nỗi lo của chúng ta nhưng trong thực tế, nợ xấu đã được xử lý như thế nào?”, ông Khoa nói. Theo ông, tỉ lệ nợ xấu được so với con số thu hồi cũng như so với dư nợ gốc là rất khiêm tốn, chưa xử lý được tận gốc, do đó, vị đại biểu đề nghị “Chính phủ phải xử lý tận gốc được vấn đề nợ xấu”.
Đại biểu Trần Ngọc Hòa (TPHCM) nhận định, tuy đạt được mục tiêu tăng trưởng nhưng tốc độ tăng trưởng bình quân 5 năm nay thấp hơn 5 năm trước, cho thấy sự bão hòa về động lực tăng trưởng.
Ông Hòa cũng đánh giá, chỉ số xếp hạng toàn cầu về năng lực cạnh tranh của Việt Nam chỉ xếp thứ 56/140 là mức thấp so với các nước khác trong khu vực như Singapore (thứ 2), Malaysia (8); Thái Lan (32), Indonesia (57) và Philippines (47).
Theo ông Hòa, các doanh nghiệp Việt Nam vẫn còn mang tâm lý hoạt động cầm chừng, cộng đồng doanh nghiệp vẫn còn nhỏ: có 800.000 doanh nghiệp đăng ký nhưng chỉ có 500.000 doanh nghiệp đang hoạt động và đa số là các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Việt Nam chưa có những doanh nghiệp quy mô lớn, công nghệ tụt hậu, năng lực quản trị thấp.
Vị đại biểu này cho rằng, khi gia nhập các cam kết quốc tế, đặc biệt là TPP đòi hỏi thay đổi rất mạnh mẽ về thể chế. Cần phấn đấu để 5 năm tới đưa số lượng doanh nghiệp Việt Nam lên con số 2 triệu so với con số 500.000 hiện nay.
Bên cạnh đó, cần có những chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, đồng thời tập trung hỗ trợ, tạo điều kiện xây dựng một số doanh nghiệp có quy mô lớn, có trình độ công nghệ tiên tiến, có năng lực tổ chức quản trị hiện đại - các doanh nghiêp lớn phải thuộc mọi thành phần kinh tế chứ không phải chỉ tập trung vào các doanh nghiệp Nhà nước.


Đại biểu đề xuất loại bỏ cán bộ nhũng nhiễu, yếu kém khỏi bộ máy

Đây là đề xuất của đại biểu Trần Khắc Tâm (Sóc Trăng) với Quốc hội, bởi theo vị đại biểu này, chỉ cần “một sự chậm trễ, vòi vĩnh của công chức hành chính cũng tước đoạt cơ hội làm ăn của doanh nghiệp, người dân”.

Phát biểu trước Quốc hội sáng 2/11, đại biểu Trần Khắc Tâm (Sóc Trăng) đã có những góp ý khá thẳng thắn và tâm huyết về tình hình kinh tế, đặc biệt là trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu, rộng hiện nay.
Vị đại biểu nhắc lại, 9 năm trước, khi Việt Nam gia nhập WTO, đã có nhiều phát biểu rất lạc quan. Có người cho rằng, sau khi gia nhập WTO, kinh tế Việt Nam có thể tăng trưởng từ 8 - 9% trong 10 năm liên tiếp, Việt Nam có thể sớm “hóa rồng, hóa hổ”.
Thế nhưng, trên thực tế, dưới những tác động bất lợi của kinh tế bên ngoài và yếu kém bên trong, “đã nhiều phen làm chúng ta lao đao”. Sau khi gia nhập WTO, có những khoảng trống lớn về thể chế pháp luật cần được sửa đổi, bổ sung.
“Chúng ta cũng nhận ra đội quân hội nhập quá non nớt về cả tri thức kinh tế, thương mại toàn cầu, đến ngoại ngữ là một công cụ giao tiếp cũng thấp kém”, đại biểu Tâm nhận định.
Đại biểu Quốc hội Trần Khắc Tâm (Sóc Trăng)
Đại biểu Quốc hội Trần Khắc Tâm (Sóc Trăng)
Ông Tâm chỉ rõ, có những lĩnh vực trước đó tưởng là thế mạnh như sản xuất nông nghiệp thì cũng gặp không ít thăng trầm, “phải nghe hoài điệp khúc được mùa mất giá, được giá mất mùa, con tôm, con cá tra bị áp đặt nhiều hàng rào thuế quan, hàng rào kỹ thuật bất bình đẳ
Đáng chú ý, theo đại biểu Trần Khắc Tâm, hội nhập, đàm phán các hiệp định thương mại tự do vẫn như chỉ là việc của riêng Chính phủ chứ không phải là việc của doanh nghiệp, người dân mà phần lớn là bộ máy công chức.
“Thật bất ngờ là cộng đồng doanh nghiệp - đội quân được cho là tiên phong trong hội nhập thì một điều tra gần đây cho thấy có đến 76% doanh nghiệp không biết gì về Cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC), và 60% cho rằng, AEC không ảnh hưởng gì tới mình”.
Theo đại biểu Tâm, để hội nhập thành công, đồng thời phải có thể chế hội nhập và con người hội nhập. Hiến pháp năm 2013 và xem xét thông qua 18 Luật và Bộ Luật sau kỳ họp này đã đặt một nền tảng quan trọng về mặt thể chế. Tuy nhiên, “điều đáng buồn là chúng ta chưa có con người hội nhập”.
Vị đại biểu này khẳng định, quy định pháp luật có tiến bộ đến đâu cũng vẫn có thể bị vô hiệu hóa bởi “hàng tá những lệ làng”, thói quen, sự quan liêu, cửa quyền, sự thờ ơ và vô cảm.
“Một cái lắc đầu của ông chủ tịch ủy ban nhân dân tỉnh, một cái xua tay của ông giám đốc sở, thậm chí sự chậm trễ, vòi vĩnh của anh công chức hành chính bình thường cũng có thể tước đoạt đi cơ hội làm ăn của doanh nghiệp, người dân”, ông Tâm nói.
Ông Tâm cũng phản đối những chỉ thị miệng và tình trạng yêu cầu các doanh nghiệp phải sử dụng các sản phẩm “tỉnh nhà” mà điển hình là gần đây có địa phương còn ký cả văn bản hành chính yêu cầu phải uống bia tỉnh nhà.
Điều đáng lo ngại và “xót xa”, theo ông Tâm là trong khi các nhà lãnh đạo bày tỏ quyết tâm, các đoàn đàm phán hăng say trên bàn đàm phán còn cộng đồng doanh nghiệp đứng ngoài, người dân thờ ơ còn bộ máy công chức, đặc biệt tại các cấp cơ sở thì vô cảm.
Với “sức nóng TPP đang phả vào gáy”, nếu không nhận biết định lượng về những cơ hội và thách thức, không tận dụng được cơ hội để cải thiện, đại biểu Tâm lo ngại, nền kinh tế Việt Nam sẽ là là nền kinh tế nhỏ và yếu nhất trong 12 nền kinh tế TPP, trở thành những người làm thuê trên mảnh đất màu mỡ của mình.
Để thành công trong TPP, ông Tâm cho rằng, giải pháp quan trọng nhất hiện nay của Việt Nam là đột phá về con người.
“Chỉ có sự đồng lòng từ trên xuống dưới, sự cần cù của mỗi người dân, sự nhẫn nại và sáng tạo của mỗi doanh nghiệp, sự tận tụy của từng công chức thì chúng ta mới vượt qua được những khó khăn trong giai đoạn hội nhập này! Việc cần làm trước mắt trong năm 2016 là phải loại bỏ được những cán bộ nhũng nhiễu, yếu kém ra khỏi bộ máy”, vị đại biểu cho hay.


Thương lái nước ngoài mua bán ở biên giới cũng phải nộp thuế

Quyết định 52 mới ban hành về quản lý hoạt động thương mại biên giới và các nước có chung biên giới của Thủ tướng có những quy định chặt chẽ hơn về đối tượng chịu thuế xuất nhập khẩu tại khu vực này. Theo đó, thương nhân người nước ngoài được phép sang chợ Việt Nam buôn bán nhưng phải thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ thuế liên quan xuất nhập khẩu để đảm bảo công bằng với các thương nhân Việt Nam.
Không chỉ vậy, cư dân biên giới khi mua bán, trao đổi hàng hóa được miễn thuế nhập khẩu và các loại thuế khác (nếu có) với giá trị không quá 2 triệu đồng một người mỗi lượt trong một ngày và không quá 4 lượt một tháng. Danh mục hàng hóa mua bán, trao đổi của cư dân biên giới do Bộ Công Thương ban hành.
"Cư dân biên giới" theo giải thích tại Quyết định 52, là công dân Việt Nam và nước có chung biên giới có hộ khẩu thường trú tại các khu vực biên giới; người có giấy phép của cơ quan công an tỉnh cho cư trú.
Hàng xuất khẩu dưới hình thức mua bán qua biên giới được hoàn thuế giá trị gia tăng. Hàng hóa mua bán qua biên giới của thương nhân phải tuân thủ các quy định của pháp luật về kiểm dịch y tế; kiểm dịch động vật, thực vật, kiểm dịch thủy sản; kiểm tra chất lượng hàng hóa; kiểm tra về an toàn thực phẩm.
Quyết định này có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2016.


Khan hiếm chuối xuất khẩu

10 tháng đầu năm nay, các thị trường khó tính như Nhật Bản, Hàn Quốc, Dubai ngày càng gia tăng đơn hàng nhập khẩu đối với mặt hàng chuối, nhưng doanh nghiệp Việt Nam không đủ khả năng để cung ứng.
Ông Lê Sĩ Công, Giám đốc Công ty La Ba Đà Lạt (Lâm Đồng) cho biết, 3 tháng gần đây gần như “cháy” hàng. Cng ty ông được nhiều doanh nghiệp nhập khẩu đề nghị đặt hàng nhưng không có để bán.
“Chúng tôi không chỉ trồng mà còn thu gom từ người dân. Tuy nhiên, lượng chuối đạt chất lượng vẫn còn ít, trong khi đó mỗi ngày thị trường Nhật Bản cần hàng chục tấn chuối laba nên hầu như đơn đặt hàng nào cũng không đáp ứng đủ”, ông Công nói.
khan-hiem-chuoi-xuat-khu
Chuối là mặt hàng được khá nhiều nước trên thế giới ưa chuộng vì tốt cho sức khỏe. Ảnh: Hồng Châu.
Cũng đang thiếu hàng xuất khẩu, lãnh đạo một công ty xuất khẩu nông sản ở Tiền Giang cho hay, thời gian gần đây giá chuối xuất khẩu khá ổn định, thậm chí còn tăng 1.000 đồng so với cùng kỳ năm ngoái, nhưng để có hàng doanh nghiệp phải rất trầy trật trong thu mua. Bởi lẽ, diện tích trồng chuối của các hộ nông dân ở đây khá manh mún, chưa có vùng chuyên canh.
“Nếu chúng tôi đi thu gom ở những khu vực quá xa mà chuối kém chất lượng thì sẽ không có lời, nên đành ngậm ngùi nhìn những đơn hàng giá trị lớn”, lãnh đạo trên cho biết.
Hụt khá nhiều đơn hàng “khủng”, ông Trần Danh Thế, Giám đốc Công ty cổ phần Sinh học Xanh Việt (Long Khánh, Đồng Nai) cho biết, năm nay ông có đơn hàng chuối đi Dubai với số lượng 2.000 tấn, nhưng vì sản lượng chuối đạt tiêu chuẩn không đủ nên cũng chỉ xuất sang thị trường này được 2 container vài chục tấn.
“Nếu năm ngoái chúng tôi trồng với số lượng lớn thì năm nay chỉ trồng khoảng trên 3ha vì không thuê được đất canh tác. Riêng việc thu gom từ nông dân, 10 tháng đầu năm công ty xuất khẩu được gần 600 tấn, tăng nhẹ so với cùng kỳ. Giá chuối xuất khẩu dao động quanh mức 6.000 đồng một kg”, ông Thế chia sẻ.
Trong khi các doanh nghiệp phía Nam than phiền về thiếu hụt hàng xuất khẩu, tại khu vực miền Bắc, lượng hàng khá dồi dào. Tuy nhiên, để hàng đạt tiêu chuẩn xuất vào các nước khó tính thì lại trong tình trạng thiếu hụt.
Ông Trần Văn Căn, chủ cơ sở xuất khẩu chuối tại Hưng Yên cho biết, năm nay, sản lượng chuối thu gom từ người nông dân tăng cao. 10 tháng đầu năm, công ty ông xuất sang thị trường Trung Quốc khoảng 2.400 tấn, tăng 20% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, ông Căn cũng thừa nhận, chuối thu gom từ người nông dân chất lượng còn chưa cao, nhiều trái nhỏ, thậm chí non vẫn được thương lái Trung Quốc chấp nhận. Còn các thị trường khó tính như Nhật Bản, Hàn Quốc thì các sản phẩm này bị từ chối.
“Chính vì sự dễ dãi này, nhiều đợt hàng của Việt Nam hay bị ép giá. Có những thời điểm, chuối bị ế ẩm vì thương lái Trung Quốc ngừng gom hàng. Cho nên, để tránh bị ép giá, chúng tôi chỉ còn cách khuyến khích nông dân chú ý hơn đến canh tác để sản phẩm đáp ứng tiêu chuẩn không chỉ của Trung Quốc mà còn cả các thị trường khó tính”, ông Căn nói.
Lý giải nguyên nhân khiến chuối ở miền Nam khan hiếm, hầu hết các chủ doanh nghiệp đều cho rằng sản phẩm Việt còn thiếu chất lượng, quy mô canh tác thiếu tập trung. Các nhà nhập khẩu thường quy định trái chuối phải tròn đều, độ sáng nhất định, nải chuối khoảng 30 trái hoặc nặng 3 - 5 kg. Thế nên, lượng hàng xuất khẩu đạt tiêu chuẩn mỗi năm chỉ khoảng 1.000 - 3.000 tấn. Một số công ty thu mua chuối xuất khẩu cho rằng, vì phải thu gom nhiều nơi nên chi phí thu mua và vận chuyển cao. Mặt khác, trong quá trình vận chuyển từ các nhà vườn đến nơi tiêu thụ còn thiếu chuyên nghiệp nên hàng hay bị dập khiến giá trị xuất khẩu giảm.
Để nâng cao nội lực trong thời gian tới, các doanh nghiệp cho biết, đang tiến hành liên kết với người nông dân, hỗ trợ về kỹ thuật và cây giống để sản phẩm ra thị trường đạt chất lượng hơn. Tuy nhiên, để làm được điều này đòi hỏi phải là một quá trình dài và có nguồn vốn lớn.
Ông Trần Danh Thế cho biết, hơn năm trở lại đây ông cũng tích cực trong việc đưa giống hỗ trợ kỹ thuật cho người dân để cải thiện năng suất sản phẩm, nhưng cũng mới chỉ đáp ứng một phần rất nhỏ cho thị trường. 
"Thông thường, nếu đầu tư đến nơi đến chốn thì hiệu quả từ trồng chuối khá tốt, trung bình mỗi hecta cho lợi nhuận khoảng 200 triệu đồng, trong khi thời gian canh tác 9 -10 tháng", ông Thế nói.


Quỹ đầu tư Singapore mua 30% dự án Diamond Lotus

Dự án được Genesis Global Capital rót vốn là chung cư đăng ký tiêu chuẩn xanh của Mỹ, có tổng vốn đầu tư 1.268 tỷ đồng, tọa lạc trên đường Lê Quang Kim, quận 8, TP HCM. Trong vòng 6 năm, mỗi năm nhà đầu tư Singapore sẽ giải ngân 50 triệu USD cho Tập đoàn Phúc Khang để phát triển dự án này thành các căn hộ dịch vụ để bán và cho thuê, hướng tới nhóm khách hàng là thương gia, chuyên gia, nhà đầu tư nước ngoài đang làm việc, sinh sống tại Việt Nam.
Giám đốc điều hành Genesis Global Capital, Ng Chuan Kai cho biết: “Chúng tôi đã đầu tư phát triển bất động sản ở Đức, Brasil, Mỹ và hiện nay Việt Nam là thị trường tiếp theo".
Vị này đánh giá Việt Nam là nước đang phát triển, dân số rất đông, đứng thứ 3 của Đông Nam Á, nên nhu cầu về nhà ở rất lớn. Các quy định về nhà ở cũng đã mở cửa cho người nước ngoài được sở hữu nhà, tiến gần đến thông lệ quốc tế. Đặc biệt Hiệp định TPP mới được ký kết hứa hẹn sẽ kích thích nhu cầu về nhà ở của các chuyên gia, doanh nhân nước ngoài tăng lên.
"Hội nhập sâu rộng hứa hẹn thúc đẩy Việt Nam trở thành quốc gia năng động, tăng trưởng cao, thu hút nhiều nhà đầu tư quốc tế đến làm ăn, du lịch, định cư. Đây chính là cơ hội tốt để đầu tư”, ông Ng Chuan Kai cho hay.


 
Design by Free WordPress Themes | Bloggerized by Lasantha - Premium Blogger Themes | Laundry Detergent Coupons